“〜to iu made mo naku・iwazu to shireta”: ไม่ต้องพูดก็รู้ (N1)
สำนวนภาษาเขียนที่ใช้บอกว่าบางสิ่งเป็นที่ประจักษ์อยู่แล้ว
「言わずして明らかだ」 — ชัดเจนโดยไม่ต้องพูด
คุณคงรู้จัก 「言うまでもない (ไม่ต้องพูดก็รู้)」 อยู่แล้ว และยังมีสำนวนพี่น้องที่เป็นภาษาเขียนและแบบคลาสสิกกว่า — 「その重要性は、言わずして明らかだ (ความสำคัญของมันชัดเจนโดยไม่ต้องพูด)」 「〜というまでもなく/〜言わずして」 = ไม่ต้องพูดก็รู้ ชัดเจนในตัวเอง เป็นสำนวน “เป็นที่ประจักษ์” ในรูปภาษาเขียนที่ขึงขัง บทความนี้อธิบาย 「というまでもなく (= ภาษาเขียนของ 言うまでもなく)」 และ 「言わずして (“โดยไม่ต้องพูด ~” แบบคลาสสิก)」 และแยกความต่างจาก 「言うまでもない」 แบบภาษาพูด
หลักการ: ไม่ต้องพูดก็รู้ ชัดเจนในตัวเอง (ชัดเจนจนไม่ต้องพูด)
เป็นชุดสำนวนภาษาเขียนสำหรับ “เป็นที่ประจักษ์”:
①「〜というまでもなく」 = ไม่ต้องพูดก็รู้ ไม่ต้องบอกก็เข้าใจ (= ภาษาเขียนของ 「言うまでもなく」):
- 健康の大切さは、というまでもなく、誰もが知っている (ความสำคัญของสุขภาพ ไม่ต้องพูดก็รู้ ทุกคนรู้ดี).
- 準備が重要なのは言うまでもなく、実行力も問われる (ที่การเตรียมตัวสำคัญนั้นไม่ต้องพูดก็รู้ ความสามารถในการลงมือทำก็ถูกตั้งคำถามด้วย).
②「〜言わずして」 = โดยไม่ต้องพูด (ว่า) ~ โดยไม่ต้องใช้คำ ~ (แบบคลาสสิก ภาษาเขียน):
- その功績は、言わずして明らかだ (ผลงานนั้นชัดเจนโดยไม่ต้องพูด).
- 言わずと知れた名店だ (เป็นร้านดังที่ไม่ต้องพูดก็รู้/ทุกคนรู้จัก).
ความรู้สึก: ทั้งคู่หมายถึง “(บางสิ่ง) ชัดเจน เป็นที่ประจักษ์ รู้ได้โดยไม่ต้องพูด” 「というまでもなく」 เป็นถ้อยคำของ 「言うまでもなく」 ที่ เป็นภาษาเขียนมากกว่า ส่วน 「言わずして」 คือ “โดยไม่ต้องพูด ~ โดยไม่ต้องใช้คำ ~” แบบคลาสสิกและวรรณกรรม (言わずして明らか = ชัดเจนในตัวเอง) รวมถึงสำนวนตายตัว 「言わずと知れた (ที่ไม่ต้องพูดก็รู้/ใครๆ ก็รู้)」 ในภาษาไทยตรงกับ “ไม่ต้องพูดก็รู้ ชัดเจนในตัวเอง ไม่ต้องบอกก็เข้าใจ”
การต่อคำและรูปแบบ
| รูปแบบ | ความหมาย | น้ำเสียง | ตัวอย่าง |
|---|---|---|---|
| 〜というまでもなく | ไม่ต้องพูดก็รู้ | ภาษาเขียน (= 言うまでもなく) | 重要性はというまでもなく |
| 〜言わずして | โดยไม่ต้องพูด (ว่า) ~ | คลาสสิก วรรณกรรม | 言わずして明らか |
| 言わずと知れた + คำนาม | ที่ไม่ต้องพูดก็รู้ มีชื่อเสียง | สำนวนตายตัว | 言わずと知れた名店 |
「というまでもなく」 เป็นภาษาเขียนของ 「言うまでもなく」 (ดู 〈言うまでもない〉) ส่วน 「言わずして」 คือ “โดยไม่ต้องใช้คำ ~” แบบคลาสสิก ส่วนใหญ่ใช้กับ 「明らか (ชัดเจน)」 เป็นต้น 「言わずと知れた」 เป็นสำนวนตายตัว (ที่มีชื่อเสียง + คำนาม) ทั้งหมดเอนไปทางภาษาเขียน ขึงขัง และประณีต
ตัวอย่างประโยค
- 彼が優勝候補なのは、言うまでもなく、実力が抜きん出ているからだ。(ที่เขาเป็นตัวเต็งแชมป์นั้นไม่ต้องพูดก็รู้ เพราะความสามารถโดดเด่น)
- 環境保護の必要性は、今さら言うまでもない。(ความจำเป็นของการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อมในตอนนี้ไม่ต้องพูดก็รู้)
- 努力の大切さは、言わずして理解できるだろう。(ความสำคัญของความพยายามน่าจะเข้าใจได้โดยไม่ต้องพูด)
- 彼は言わずと知れた、この分野の第一人者だ。(เขาเป็นผู้นำอันดับหนึ่งในสาขานี้ ซึ่งไม่ต้องพูดก็รู้)
- 結果は、言わずもがなである。(ผลลัพธ์นั้นชัดเจนอยู่แล้ว/ไม่ต้องพูดก็รู้)
⚠️ ข้อผิดพลาดที่ควรหลีกเลี่ยง
① 「というまでもなく」 = ภาษาเขียนของ 「言うまでもなく」 (ไม่ต้องพูดก็รู้) นี่คือกุญแจในการทำความเข้าใจ 「〜というまでもなく/言うまでもなく」 ทั้งคู่หมายถึง “(บางสิ่งชัดเจน) ไม่ต้องพูดก็รู้ ไม่จำเป็นต้องพูดเป็นพิเศษ” เป็นรูปกริยาวิเศษณ์ของ 「言うまでもない (ไม่ต้องพูดก็รู้)」 (ดู 〈言うまでもない〉) 「というまでもなく」 เป็นภาษาเขียนและขึงขังกว่า 「言うまでもなく」 เล็กน้อย มักอยู่กลางประโยค ใช้เมื่อ “A (ไม่ต้องพูดก็รู้ ตามปกติอยู่แล้ว ~) (และยิ่งไปกว่านั้น) B ก็ ~ ด้วย”: 安全が第一なのは言うまでもなく、効率も重要だ (ที่ความปลอดภัยต้องมาก่อนนั้นไม่ต้องพูดก็รู้ ประสิทธิภาพก็สำคัญเช่นกัน) วิธีทดสอบ: ถ้าจะพูดในงานเขียนว่า “(บางสิ่ง) ไม่ต้องพูดก็รู้” → というまでもなく/言うまでもなく (ดู 〈言うまでもない〉)
② 「言わずして」 = ‘โดยไม่ต้องพูด (ว่า) ~ โดยไม่ต้องใช้คำ ~’ แบบคลาสสิก นี่คือสำนวนที่เป็นวรรณกรรมกว่า 「言わず (ไม่พูด) + して」 = “โดยไม่ต้องพูด (ว่า) ~ โดยไม่ต้องใช้คำ ~” เป็นสำนวนคลาสสิกและวรรณกรรม ส่วนใหญ่ใช้กับ 「明らか (ชัดเจน), 理解できる」 เพื่อบอกว่า “โดยไม่ต้องพูดก็ชัดเจน/เข้าใจได้แล้ว”: その価値は言わずして明らかだ (คุณค่าของมันชัดเจนโดยไม่ต้องพูด), 真意は言わずして伝わった (เจตนาที่แท้จริงสื่อถึงโดยไม่ต้องใช้คำ) รวมถึงสำนวนตายตัว 「言わずと知れた + คำนาม」 = “สิ่งที่มีชื่อเสียงจนไม่ต้องพูดก็รู้”: 言わずと知れた大スターだ (เป็นซูเปอร์สตาร์ที่ไม่ต้องพูดก็รู้) วิธีทดสอบ: ถ้าจะพูดแบบคลาสสิกในงานเขียนว่า “โดยไม่ต้องใช้คำ ~ ชัดเจนในตัวเอง” → 言わずして (明らか); “~ ที่มีชื่อเสียง” → 言わずと知れた + คำนาม
③ แยกจาก 「言うまでもない」 — というまでもなく/言わずして เป็นรูปภาษาเขียน ส่วน 言うまでもない ใช้ทั่วไปกว่า ทั้งสามหมายถึง “เป็นที่ประจักษ์” ต่างกันที่ระดับภาษา 「言うまでもない/言うまでもなく」 = ไม่ต้องพูดก็รู้ (ใช้ทั่วไปกว่า ทั้งภาษาพูดและภาษาเขียน ดู 〈言うまでもない〉): それは言うまでもない (นั่นไม่ต้องพูดก็รู้), 努力が大切なのは言うまでもなく (ที่ความพยายามสำคัญนั้นไม่ต้องพูดก็รู้) เป็น “เป็นที่ประจักษ์” ที่ใช้ทั่วไปที่สุด พบบ่อยทั้งภาษาพูดและภาษาเขียน 「というまでもなく」 = ไม่ต้องพูดก็รู้ (เป็นภาษาเขียนมากกว่า): เป็นภาษาเขียนและขึงขังกว่า 「言うまでもなく」 เล็กน้อย 「言わずして」 = โดยไม่ต้องใช้คำ ~ (คลาสสิก วรรณกรรม): คลาสสิกและประณีตที่สุด ส่วนใหญ่ใช้ในงานเขียนที่ขึงขังและเป็นวรรณกรรม ความต่าง (ระดับภาษาจากทั่วไปถึงคลาสสิก): 言うまでもない (ทั่วไป ดู 〈言うまでもない〉) < というまでもなく (ภาษาเขียนมากกว่า) < 言わずして (คลาสสิก วรรณกรรม) วิธีทดสอบ: ถ้าจะพูดทั่วไปว่า “ไม่ต้องพูดก็รู้” → 言うまでもない; เป็นภาษาเขียนมากกว่า → というまでもなく; คลาสสิกและประณีต → 言わずして (ในภาษาพูด ถ้าจะพูดว่า “แน่นอน ไม่ต้องพูดก็รู้” 「もちろん」 เป็นธรรมชาติที่สุด)
🔄 เปรียบเทียบกับรูปที่คล้ายกัน: というまでもなく/言わずして/言うまでもない/もちろん
| รูปแบบ | ความหมาย | ระดับภาษา | ตัวอย่าง |
|---|---|---|---|
| 〜というまでもなく | ไม่ต้องพูดก็รู้ | ภาษาเขียน (= ภาษาเขียนของ 言うまでもなく) | 重要性はというまでもなく |
| 〜言わずして | โดยไม่ต้องพูด (ว่า) ~ | คลาสสิก วรรณกรรม | 言わずして明らか |
| 言うまでもない | ไม่ต้องพูดก็รู้ (ดู 〈言うまでもない〉) | ทั่วไป ทั้งภาษาพูดและภาษาเขียน | 言うまでもない (ไม่ต้องพูดก็รู้) |
| もちろん | แน่นอน ไม่ต้องพูดก็รู้ | ภาษาพูด ใช้ทั่วไป | もちろんだ |
คำที่สับสนกันง่าย: 「〜というまでもなく」 = ไม่ต้องพูดก็รู้ (= ภาษาเขียนของ 「言うまでもなく」 ขึงขังกว่า); 「〜言わずして」 = โดยไม่ต้องพูด (ว่า) ~ โดยไม่ต้องใช้คำ ~ (คลาสสิก วรรณกรรม 言わずして明らか = ชัดเจนในตัวเอง รวมถึง 言わずと知れた = มีชื่อเสียง); 「言うまでもない/なく」 = ไม่ต้องพูดก็รู้ (ทั่วไป ทั้งภาษาพูดและภาษาเขียน ดู 〈言うまでもない〉); 「もちろん」 = แน่นอน ไม่ต้องพูดก็รู้ (ภาษาพูด ใช้ทั่วไปที่สุด) ถ้าเป็น “เป็นที่ประจักษ์” แบบภาษาเขียนใช้ というまでもなく; ถ้าเป็นแบบคลาสสิกใช้ 言わずして; ถ้าเป็นแบบทั่วไปใช้ 言うまでもない; ถ้าเป็นภาษาพูดใช้ もちろん
💡 สรุปสั้นๆ
「〜というまでもなく/〜言わずして」 = ไม่ต้องพูดก็รู้ ชัดเจนในตัวเอง — มีสามประเด็น: ①「というまでもなく」 = ภาษาเขียนของ 「言うまでもなく」 (ไม่ต้องพูดก็รู้ ดู 〈言うまでもない〉); ②「言わずして」 = ‘โดยไม่ต้องใช้คำ ~’ แบบคลาสสิก (言わずして明らか = ชัดเจนในตัวเอง รวมถึง 言わずと知れた = มีชื่อเสียง); ③ ระดับภาษาจากทั่วไปถึงคลาสสิก: 言うまでもない < というまでもなく < 言わずして ชุดนี้คือ “เป็นที่ประจักษ์” ในรูปภาษาเขียนและประณีต — ถ้าจะพูดอย่างขึงขังในเรียงความหรือบทวิจารณ์ว่า “(ประเด็นนี้) ไม่ต้องพูดก็รู้ ชัดเจนในตัวเอง” 「というまでもなく」 มีน้ำหนักกว่า 「もちろん」 แบบภาษาพูด ถ้าต้องการความคลาสสิกและประณีตกว่านั้นให้ใช้ 「言わずして/言わずと知れた」 ส่วนภาษาพูดในชีวิตประจำวัน ใช้ 「言うまでもない」 หรือ 「もちろん」 ก็พอ
❓ คำถามที่พบบ่อย
Q: 「というまでもなく」 กับ 「言うまでもない」 ต่างกันอย่างไร?
ความหมายเหมือนกัน (ทั้งคู่ “ไม่ต้องพูดก็รู้”) ต่างกันที่ระดับภาษา — 「というまでもなく」 เป็นภาษาเขียนมากกว่าเล็กน้อย 「言うまでもない/言うまでもなく」 = ไม่ต้องพูดก็รู้ (ทั่วไป ทั้งภาษาพูดและภาษาเขียน ดู 〈言うまでもない〉): เป็น “เป็นที่ประจักษ์” ที่ใช้ทั่วไปและพบบ่อยที่สุด ใช้ทั้งในภาษาพูดและภาษาเขียน: それは言うまでもないことだ (นั่นเป็นเรื่องที่ไม่ต้องพูดก็รู้), 努力が大切なのは言うまでもなく、才能も必要だ (ที่ความพยายามสำคัญนั้นไม่ต้องพูดก็รู้ ความสามารถพิเศษก็จำเป็นเช่นกัน) 「というまでもなく」 = ไม่ต้องพูดก็รู้ (เป็นภาษาเขียนและขึงขังกว่า): เป็นภาษาเขียนและขึงขังกว่า 「言うまでもなく」 เล็กน้อย ให้ความรู้สึกเป็นทางการกว่า: 安全性はというまでもなく、利便性も追求する (ความปลอดภัยไม่ต้องพูดก็รู้ และยังมุ่งแสวงหาความสะดวกด้วย) ความต่าง: 「言うまでもない」 ทั่วไปกว่า (ใช้ทั้งภาษาพูดและภาษาเขียน พบบ่อยที่สุด ดู 〈言うまでもない〉); 「というまでもなく」 เป็นภาษาเขียนและขึงขังกว่า (งานเขียนที่เป็นทางการ) วิธีทดสอบ: ถ้าจะพูดทั่วไปว่า “ไม่ต้องพูดก็รู้” → 言うまでもない (ทั่วไปที่สุด); เป็นทางการและเป็นภาษาเขียนกว่า → というまでもなく ความหมายเหมือนกัน ใช้แทนกันได้เป็นส่วนใหญ่ เพียงแต่ 「というまでもなく」 เป็นภาษาเขียนกว่าเล็กน้อย (ในภาษาพูด ถ้าจะพูดว่า “แน่นอน” 「もちろん」 เป็นธรรมชาติที่สุด)
Q: 「言わずと知れた」 หมายความว่าอย่างไร? ใช้อย่างไร?
「言わずと知れた」 = “ที่มีชื่อเสียง (ไม่ต้องพูดก็รู้) ที่ไม่ต้องพูดก็รู้ ใครๆ ก็รู้” เป็นสำนวนตายตัวที่มี 「言わず (ไม่พูด)」 อยู่ ความหมายตามตัวอักษรคือ “รู้ (知れた) โดยไม่ต้องพูด (言わず)” = “ทุกคนรู้โดยไม่ต้องพูด มีชื่อเสียง” ใช้ขยายคำนามที่ตามมา เพื่อเน้นว่า “นี่คือ ~ ที่ทุกคนรู้จัก ไม่ต้องแนะนำ”: 彼は言わずと知れた、業界の第一人者だ (เขาเป็นผู้นำอันดับหนึ่งของวงการ ซึ่งไม่ต้องพูดก็รู้ — ใครๆ ก็รู้), ここは言わずと知れた観光名所だ (ที่นี่เป็นสถานที่ท่องเที่ยวที่มีชื่อเสียงจนไม่ต้องพูดก็รู้), 言わずと知れた世界的スターだ (เป็นดาราระดับโลกที่ไม่ต้องพูดก็รู้) ส่วนใหญ่ใช้แนะนำบุคคลหรือสิ่งที่ ทุกคนรู้จักและมีชื่อเสียง ด้วยความรู้สึกว่า “ไม่ต้องพูดมากก็รู้กันอยู่แล้ว” วิธีทดสอบ: ถ้าจะพูดว่า “ที่มีชื่อเสียงจนไม่ต้องพูดก็รู้ ~” (ขยายคำนาม) → 言わずと知れた + คำนาม มีรากเดียวกับ 「言わずして (โดยไม่ต้องใช้คำ ~)」 (ทั้งคู่มี 「言わず = ไม่พูด」) แต่ 「言わずと知れた」 เป็นคำขยายคำนามตายตัว (+ คำนาม = มีชื่อเสียง) ส่วน 「言わずして」 ส่วนใหญ่ใช้กับ 「明らか」 เป็นต้นเพื่อบอกว่า “ชัดเจนในตัวเอง” ทั้งสองเป็นสำนวนภาษาเขียนที่ประณีตในตระกูล 「言わず (ไม่พูด)」
🖊️แบบทดสอบฝึกทำ
「健康が大切___、毎日の適度な運動が欠かせない。」(ความสำคัญของสุขภาพไม่ต้องพูดก็รู้ การออกกำลังกายพอเหมาะทุกวันขาดไม่ได้)
- (A) というまでもなく
- (B) というより
- (C) どころか
- (D) にもかかわらず
「言わずと知れた」の意味として正しいものは?
- (A) ความลับที่พูดไม่ได้
- (B) เป็นที่รู้จักกันทั่วไป / ไม่ต้องพูดทุกคนก็รู้
- (C) สิ่งที่ไม่มีใครรู้
- (D) เนื้อหาที่กล่าวไว้ไม่ถูกต้อง
「彼女の実力は言わずと知れたものだ。」ประโยคนี้มีความหมายว่าอย่างไร?
- (A) จริงๆ แล้วเธอไม่มีความสามารถที่แท้จริง
- (B) ไม่มีใครรู้เรื่องความสามารถของเธอ
- (C) ความสามารถของเธอเป็นที่ยอมรับและรู้จักกันทั่วไป
- (D) ความสามารถของเธอถูกประเมินต่ำเกินไปอย่างมาก
「〜というまでもなく」の語感として最も適切なものは?
- (A) แสดงคำสั่ง
- (B) 「คงจะ」 แบบภาษาพูดสบายๆ
- (C) แสดงคำถาม
- (D) 「ไม่ต้องพูดก็รู้ ~ (ชัดเจนในตัวเอง)」 แบบภาษาเขียน
「というまでもなく」と意味が最も近いものはどれか?
- (A) 言うまでもなく
- (B) ばかりに
- (C) どころではない
- (D) にすぎない