“〜sono mama・kono mama・〜ta mama” แปลว่า “ปล่อยไว้อย่างนั้น / ทั้งอย่างนั้น” (การคงสภาพ) (N3)

「電気をつけたまま外出した」 — การปล่อยสภาพไว้อย่างที่เป็นอยู่

「動かないで、そのまま!」 — คงสภาพนี้ไว้ อย่าเปลี่ยน

ช่างภาพตะโกนว่า 「そのまま!動かないで」 (อยู่อย่างนั้นแหละ! อย่าขยับ) — 「そのまま」 แปลว่า “คงสภาพนั้นไว้อย่างที่เป็น ไม่เปลี่ยนแปลง” เมื่อจับคู่กับ 「このまま」 (คงสภาพนี้ไว้) ก็เป็นคู่ “คำชี้เฉพาะ + まま” ที่ใช้พูดถึง “การคงสภาพเดิม” “อย่างที่เป็น ตรง ๆ …” บทความนี้อธิบายความหมายและวิธีใช้ของ 「このまま・そのまま」 พร้อมแยกให้ชัดจากรูปกริยา 「〜たまま」

หลักการ: この/その + まま = คงสภาพนี้/นั้นไว้โดยไม่เปลี่ยน

「まま」 ใช้บอก “การคงสภาพไว้ไม่เปลี่ยน” เมื่อนำคำชี้เฉพาะมาไว้ข้างหน้าจะได้ว่า:

ความรู้สึก: “อย่างนี้เลย/อย่างนั้นเลย (ไม่เปลี่ยน ตามเดิม)” — หัวใจคือ ‘การคงสภาพ ไม่ให้เปลี่ยน’ คือไม่แตะต้อง ไม่เปลี่ยน ปล่อยให้เป็นอย่างที่เคยเป็น

3 การใช้ที่พบบ่อย

การใช้คำอธิบายตัวอย่าง
คงสภาพปล่อยไว้อย่างนั้น ไม่ขยับそのままにしておく (ปล่อยไว้อย่างนั้น)
ตามที่เป็น ตรง ๆโดยไม่เปลี่ยนแปลง …聞いたことをそのまま伝える (บอกต่อตามที่ได้ยินทุกคำ)
このまま(では)ถ้าเป็นอย่างนี้ต่อไป มักแฝงความกังวลこのままでは間に合わない (ถ้าเป็นแบบนี้ต่อไปจะไม่ทัน)

「そのまま」 มักหมายถึง “ตามที่เป็น อย่าแตะต้อง” (そのままにする/そのまま伝える) ส่วน 「このまま」 มักหมายถึง “ดำเนินต่อไปอย่างที่เป็นอยู่ตอนนี้” โดยเฉพาะ 「このまま(では)」 ที่แฝง ความกังวลต่อสถานการณ์ปัจจุบัน (ถ้ายังเป็นแบบนี้ต่อไป …)

ตัวอย่างในบริบทจริง

⚠️ จุดที่พลาดง่าย

① このまま (ใกล้ ตัวสถานการณ์ปัจจุบัน) กับ そのまま (นั้น สภาพที่เพิ่งพูดถึง/ตามที่เป็น) このまま = คงสภาพ ‘ปัจจุบัน ที่อยู่ตรงหน้า’ ไว้ (このままでいい = แบบนี้ก็ดีอยู่แล้ว; このまま行けば = ถ้าเป็นอย่างตอนนี้ต่อไป) そのまま = คงสภาพ ‘นั้น (ของอีกฝ่าย ที่เพิ่งพูด หรือที่มีอยู่)’ ไว้ หรือคงไว้ตามที่เป็นโดยไม่เปลี่ยน (そのままにして = ปล่อยไว้อย่างนั้น; そのまま読む = อ่านตามที่เขียน) ถ้าพูดถึงสถานการณ์ปัจจุบันให้ใช้ このまま ถ้าพูดถึง “สิ่งนั้น/สิ่งที่เพิ่งพูดถึง ตามที่เป็น” ให้ใช้ そのまま

② 「このまま・そのまま」 (คำชี้เฉพาะ + まま) ≠ 「กริยารูป た + まま」 ทั้งสองใช้ 「まま」 แต่วิธีต่อต่างกัน このまま/そのまま เป็นคำชี้เฉพาะ ชี้ไปที่ ‘สภาพนี้/นั้น’ (そのままにする) ส่วน กริยารูป た + まま = คงสภาพไว้ ‘หลังจากทำการกระทำหนึ่งแล้ว’ (窓を開けたまま = ปล่อยหน้าต่างเปิดค้างไว้; 立ったまま = ยืนอยู่อย่างนั้น; テレビをつけたまま = เปิดทีวีทิ้งไว้) ถ้าจะบอก “คงสภาพไว้หลังการกระทำที่ชัดเจน” ให้ใช้ 「กริยารูป た + まま」 ถ้าจะบอก “อย่างนี้/อย่างนั้นเลย” ให้ใช้ 「このまま/そのまま」

③ 「このままでは」 แฝงความรู้สึกวิกฤต มักทำนายผลที่ไม่ดี 「このまま」 + 「では」 (このままでは/このままだと/このままじゃ) มักแสดง ความกังวลต่อสถานการณ์ปัจจุบัน — “ถ้ายังเป็นอย่างนี้ต่อไป (ไม่เปลี่ยน) … (ผลที่ไม่ดี)”: このままでは、失敗する (ถ้าเป็นแบบนี้ต่อไปจะล้มเหลว); このままだと、体を壊すよ (ถ้าเป็นแบบนี้ต่อไปสุขภาพจะพังนะ) เป็นวิธีที่ใช้บ่อยในการเตือนและกระตุ้นให้เปลี่ยนแปลง

🔄 เปรียบเทียบ: このまま・そのまま/〜たまま/〜ながら

รูปแบบความรู้สึกตัวอย่าง
このまま/そのままคงสภาพนี้/นั้นไว้ตามที่เป็น (คำชี้เฉพาะ + まま)そのままにして
กริยารูป た + ままคงสภาพ ‘หลังทำการกระทำ’ (ปล่อยไว้ไม่เปลี่ยน)靴を履いたまま
กริยาก้านรูป ます + ながらขณะที่ … (ทำสองอย่างพร้อมกัน)歩きながら食べる (กินไปเดินไป)

มี 3 จุดที่สับสนง่าย: 「このまま/そのまま」 เป็นคำชี้เฉพาะ ชี้ไปที่ “สภาพนี้/นั้น” ตามที่เป็น 「กริยารูป た + まま」 คงสภาพนิ่งหลัง “ทำการกระทำแล้ว” (เปิดค้าง ใส่ค้าง ทิ้งไว้ — ขั้นตอนต่อไปยังไม่ได้ทำ) 「ながら」 คือ ‘ทำสองอย่างพร้อมกัน’ (กินไปเดินไป) ไม่เกี่ยวกับ “การคงสภาพไม่เปลี่ยน” ถ้าจะบอกการคงสภาพให้ใช้ まま ถ้าเป็นการกระทำพร้อมกันให้ใช้ ながら (〜たまま: ดู 〈〜たまま〉)

💡 เคล็ดลับการเรียน

「このまま・そのまま」 = คงสภาพนี้/นั้นไว้ตามที่เป็น ไม่เปลี่ยน หัวใจคือ “รักษาสภาพเดิม ไม่แตะต้อง ไม่เปลี่ยน” จำ 3 การใช้: ① คงสภาพ (そのままにしておく = ปล่อยไว้อย่างนั้น) ② ตามที่เป็น ตรง ๆ (そのまま伝える = บอกต่อตามที่ได้ยินทุกคำ; そのまま読む = อ่านตามที่เขียน) ③ このまま(では) = ถ้าเป็นแบบนี้ต่อไป โดยเฉพาะเมื่อมี 「では/だと」 ที่แฝง ความกังวลและคำเตือน ต่อสถานการณ์ปัจจุบัน (このままでは間に合わない = ถ้าเป็นแบบนี้ต่อไปจะไม่ทัน) มีเรื่องที่สับสนง่าย 2 ข้อ: ① このまま (สถานการณ์ปัจจุบัน) กับ そのまま (สิ่งนั้น/ตามที่เป็น) ② คำชี้เฉพาะ 「このまま/そのまま」 ไม่ใช่ 「กริยารูป た + まま」 (อย่างหลังคือสภาพที่ดำเนินอยู่หลังการกระทำ เช่น “เปิดหน้าต่างทิ้งไว้ ใส่รองเท้าอยู่ทั้งอย่างนั้น”) ถ้าเข้าใจหัวใจของ “คงสภาพ ไม่เปลี่ยน” กลุ่มนี้ก็จะใช้ได้อย่างลื่นไหล

❓ คำถามที่พบบ่อย

Q: แยก 「このまま」 กับ 「そのまま」 อย่างไร เพราะทั้งคู่แปลว่า ‘อย่างนี้เลย’

แยกตาม ระยะของคำชี้เฉพาะ こそあど เหมือนความต่างของ 「これ/それ」 「このまま」 = คงสภาพ ‘นี้’ ไว้ — สถานการณ์ปัจจุบันที่อยู่ตรงหน้าผู้พูด: このままでいいですか (ตอนนี้แบบนี้ได้ไหม — สภาพปัจจุบัน); このまま行けば成功する (ถ้าเป็นอย่างตอนนี้ต่อไปก็จะสำเร็จ — ทิศทางปัจจุบัน) ชี้ไปที่สภาพ “ปัจจุบันที่อยู่ตรงหน้า” 「そのまま」 = คงสภาพ ‘นั้น’ ไว้ — สภาพของอีกฝ่าย สิ่งที่เพิ่งพูดถึง หรือสภาพที่มีอยู่ และมักหมายถึง ‘ตามที่เป็น ไม่เปลี่ยน’: (ตอบคำถามว่าต้องถอดรองเท้าไหม) そのままで大丈夫です (ใส่ไว้อย่างนั้นได้เลย); 私が言ったことをそのまま書いて (เขียนสิ่งที่ฉันพูดตามที่พูดเลย — โดยไม่เปลี่ยน) ชี้ไปที่สภาพ “นั้น (ที่เพิ่งพูดถึง/ที่มีอยู่)” และมักขยายไปถึง “ตามที่เป็น ไม่แตะต้อง” สรุปคือ ถ้าพูดถึงสถานการณ์ปัจจุบันให้ใช้ 「このまま」 ถ้าพูดถึง “สิ่งนั้น/สิ่งที่เพิ่งพูด ตามที่เป็น” ให้ใช้ 「そのまま」 ในหลายกรณีใช้ได้ทั้งคู่ (โดยเฉพาะ “ถ้าเป็นแบบนี้ต่อไป” ใช้ このまま/そのまま ก็ได้) แต่ถ้าจะแยกให้ละเอียด こ = สิ่งตรงหน้า, そ = สิ่งนั้น/ตามที่เป็น

Q: 「そのまま」 กับ 「กริยารูป た + まま」 (เช่น 開けたまま) ต่างก็มี 「まま」 เหมือนกันไหม

ไม่เหมือนกัน — แม้ทั้งสองจะใช้ 「まま」 ในความหมาย ‘คงสภาพ’ แต่ สิ่งที่อยู่ข้างหน้าและสิ่งที่ชี้ถึงต่างกัน 「そのまま/このまま」 = คำชี้เฉพาะ + まま ชี้ตรง ๆ ไปที่ ‘สภาพนั้น/นี้’ ตามที่เป็น: 荷物はそのままにして (ปล่อยสัมภาระไว้อย่างนั้น — 「そのまま」 ชี้ไปที่สภาพ “นั้น [ที่มีอยู่]”) ไม่ได้ระบุว่า “สภาพหลังการกระทำอะไร” เพียงแต่บอกอย่างกว้าง ๆ ว่า “อย่างนั้น/อย่างนี้” 「กริยารูป た + まま」 = คงสภาพ ‘หลังทำการกระทำนั้นแล้ว’ (ขั้นตอนต่อไปยังไม่ได้ทำ): 窓を開けたまま出かけた (ออกจากบ้านทั้งที่ปล่อยหน้าต่างเปิดค้างไว้ — เปิดแล้วไม่ได้ปิด เปิดค้างไว้); 靴を履いたまま上がる (ขึ้นไปทั้งที่ยังใส่รองเท้า — ไม่ได้ถอด); 電気をつけたまま寝る (นอนโดยเปิดไฟทิ้งไว้ — ไม่ได้ปิด) ระบุชัดเจนถึง “สภาพที่ดำเนินอยู่หลังทำการกระทำ A” และมักบอกใบ้ว่า “ขั้นตอนต่อไปที่คาดหวัง (ปิด ถอด ดับ) ไม่ได้ทำ” สรุปคือ ถ้าจะพูดแบบกว้าง ๆ ว่า ‘อย่างนี้/อย่างนั้น (ตามที่เป็น)’ ให้ใช้ 「このまま/そのまま」 ถ้าจะบอก ‘การคงสภาพหลังทำการกระทำ’ (เปิดค้าง ใส่ค้าง ทิ้งไว้) ให้ใช้ 「กริยารูป た + まま」 (การใช้ กริยารูป た + まま โดยละเอียด: ดู 〈〜たまま〉)

🖊️แบบทดสอบฝึกทำ

  1. 「電気をつけ___、外出してしまった。」(ออกไปข้างนอกทั้งที่เปิดไฟทิ้งไว้)

    • (A) そのまま
    • (B) このまま
    • (C) たまま
    • (D) のまま
  2. 「___じゃダメだ。もっと頑張らないと。」(เป็นแบบนี้ต่อไปไม่ได้ แสดงความไม่พอใจต่อสถานการณ์ปัจจุบัน)

    • (A) そのまま
    • (B) のまま
    • (C) たまま
    • (D) このまま
  3. 「この書類は___、上司に渡してください。」(ตามที่เป็นอยู่ ไม่ต้องแก้อะไร ส่งให้หัวหน้า)

    • (A) このまま
    • (B) そのまま
    • (C) たまま
    • (D) のまま
  4. 「コートを着___、会議に出席した。」(เข้าร่วมประชุมทั้งที่ยังใส่โค้ทอยู่)

    • (A) たまま
    • (B) このまま
    • (C) そのまま
    • (D) のまま
  5. 「何も言わ___まま、部屋を出た。」(ออกจากห้องไปโดยไม่พูดอะไรเลย)

    • (A) た
    • (B) て
    • (C) る
    • (D) ない